j0440424.jpg
Η ΘΡΗΣΚΕΙΑ ΚΑΙ Η ΓΡΑΦΗ ΤΩΝ ΜΙΝΩΙΤΩΝ

Στη μινωική Κρήτη κυριαρχούσε η λατρεία της Μεγάλης Μητέρας, που ήταν η θεά της φύσης. Παράλληλα λατρεύονταν κι άλλες θεότητες για τις οποίες δεν υπάρχουν εξακριβωμένα στοιχεία. Η θεά των Μινωιτών ή Μεγάλη Μητέρα παριστάνεται σε κορυφές βουνών, ανάμεσα σε λιοντάρια που συμβολίζουν τη δύναμη ή κάτω από το ιερό της δέντρο, την ελιά, κρατώντας φίδια.
Περιστέρια φτεροκοπούν στους ώμους και στα μάγουλά της ή κάθονται στο κεφάλι της.

Ο ταύρος ήταν το ιερό ζώο των Μινωιτών. Ταυτίστηκε με τον ουρανό και τον ήλιο που γονιμοποιούν τη γη με το φως και τη βροχή. Η θεϊκή αγελάδα ταυτίστηκε με τη σελήνη, που το σχήμα της θυμίζει τα κέρατα του ταύρου. Στις θρησκευτικές τελετουργίες συχνά ο βασιλιάς αρχιερέας, φορούσε μάσκα που απεικόνιζε κεφάλι ταύρου και μαζί με τη βασίλισσα υποδύονταν το γάμο των ιερών αυτών ζώων. Απ’ τη λατρευτική αυτή συνήθεια ίσως να προήλθε ο μύθος της Πασιφάης που ενώθηκε με τον ταύρο του Ποσειδώνα και γέννησε το Μινώταυρο.

Η λατρεία της θεάς γινόταν σε σπήλαια, σε κορυφές βουνών και λόφων και στα ιερά των ανακτόρων και των σπιτιών. Στο βωμό της θεάς θυσιάζονταν ταύροι και προσφέρονταν διπλοί πελέκεις (λάβρεις), μικρά ειδώλια και προϊόντα της γης, όπως γάλα, μέλι, λάδι, μαλλί, φρούτα, σπόροι κτλ. Σπονδικά αγγεία και τελετουργικά σκεύη βρέθηκαν άφθονα στις ανασκαφές.

Κατά την Παλαιοανακτορική περίοδο αναπτύχθηκε σύστημα γραφής που χαρακτηρίζεται από τους αρχαιολόγους ως κρητικό ιερογλυφικό. Τα ιερογλυφικά σημεία της γραφής αυτής παριστάνουν αντικείμενα, σκεύη, εργαλεία, πλοία, φυτά, ζώα κ.λπ. Απεικονίζονταν με σφραγίδες πάνω σε μαλακό πηλό.

Κατά τη Νεοανακτορική περίοδο χρησιμοποιήθηκε άλλο είδος γραφής την οποία ο Έβανς ονόμασε Γραμμική Α. Συνέχισαν όμως να χρησιμοποιούν την ιερογλυφική γραφή για τη γραφή ιερών κειμένων. Επειδή τα κείμενα είχαν ιερή σημασία, η γραφή ονομάστηκε ιερογλυφική. Οι χαρακτήρες της Γραμμικής Α ήταν απλοποιημένη σχηματοποίηση των χαρακτήρων της ιερογλυφικής γραφής. Πάνω σε πλάκες από μαλακό πηλό τούς χάραζαν με αιχμηρό αντικείμενο ή τους έγραφαν με μελάνι σουπιάς.


Η ΤΕΧΝΗ ΤΩΝ ΜΙΝΩΙΤΩΝ


Στη μινωική Κρήτη ήκμασαν οι τέχνες. Πολλές από αυτές έφτασαν σε πολύ υψηλά επίπεδα. Ιδιαίτερα αναπτύχθηκε η αρχιτεκτονική. Η πρωτοτυπία των μινωικών αρχιτεκτονικών συνθέσεων φανερώνουν τη στενή σύνδεση των μινωιτών με το φυσικό περιβάλλον. Στις τοιχογραφίες εκφράστηκαν ο θαυμασμός και η αγάπη τους για το φυσικό κόσμο που τους περιέβαλλε και για τα πλούσια χρώματά του. Τα θέματα των τοιχογραφιών αποτελούν ύμνο στη φύση και στη ζωή και φανερώνουν το χαρούμενο χαρακτήρα του μινωικού πολιτισμού.
Αναπτύχθηκαν επίσης η λιθογλυφία και η μικρογλυπτική. Η σφραγιστική μικρογλυπτική αναπτύχθηκε σε πολύ μεγάλη τέχνη. Οι σφραγιδόλιθοι χρησιμοποιούνταν για να επικυρώνονται εμπορικές συμφωνίες(αντί υπογραφής), αλλά και για να σφραγίζονται κιβώτια με εμπορεύματα (σαν βουλοκέρι).
Η μεταλλοτεχνία άγγιξε την τελειότητα. Ειδικά η κοσμηματική χρυσοχοΐα έκανε αλματώδη πρόοδο και έδωσε έργα τα οποία προκαλούν και σήμερα το θαυμασμό αλλά και τη μίμηση από σύγχρονους τεχνίτες του κοσμήματος. Είναι χαρακτηριστικό ότι όλες οι τεχνικές που και σήμερα εφαρμόζουν οι χρυσοχόοι ήταν γνωστές στους Μινωίτες.
Από το πλήθος των αγγείων που κατασκεύαζαν οι Μινωίτες περίφημα είναι τα «καμαραϊκά». Μια κατηγορία απ’ αυτά ονομάζονται «ωοκέλυφα», γιατί τα τοιχώματά τους είναι λεπτά σαν το τσόφλι του αυγού.
Η καταστροφή του μινωικού πολιτισμού φαίνεται να προήλθε από τα τεράστια παλιρροϊκά κύματα που σάρωσαν τις βόρειες ακτές της Κρήτης μετά την έκρηξη του ηφαιστείου της Θήρας αλλά και από πυρκαγιές που ακολούθησαν το μεγάλο σεισμό.

Πηγή: Ιστορία Γ' Δημοτικού, Από τη Μυθολογία στην Ιστορία, Βιβλίο του Δασκάλου, σελ. 94-96​