j0282884.gifΜάθημα 3ο
Εργασία Αστραπή

"Βασικά Χαρακτηριστικά Αγγείων"


Οι Κυκλαδίτες δεν ανέπτυξαν μνημειακή τέχνη· η καλλιτεχνική τους δραστηριότητα διακρίνεται σεδιάφορα αντικείμενα, στα αγγεία και κυρίως στα ειδώλια. Στα πρώτα στάδια τουπολιτισμού τα αγγεία ήταν χειροποίητα: κυλινδρικές ή σφαιρικές πυξίδες, πολλές φορές με εγχάρακτη διακόσμηση (ψαροκόκαλο), άλλοτε με πόδι ή λαιμό, και μικροί κρατήρες με ή χωρίς πόδι. Χαρακτηριστικά της δεύτερης φάσης είναι τα περίεργα τηγανόσχημασκεύη, που σύμφωνα με μία ερμηνεία χρησιμοποιούνταν ως κάτοπτρα. Συχνά ήταν ταραμφόστομα αγγεία με τη συμβατική ονομασία σαλτσιέρες, όπως και οι ραμφόστομεςπρόχοι και τα ζωόμορφα αγγεία.
Η διακόσμηση είναι εμπίεστη (σπείρες, κύκλοι).
Μερικές φορές οι εγχαράξεις είναι βαθιές και γεμίζονται με λευκή ύλη. Πολλά αγγεία εμφανίζουν μελανό αλείφωμα (ουρφίρνις) κα θώς και λευκά χρώματα πάνω σε σκοτεινόβάθος ή αντίστροφα. Στην τρίτη φάση (Φυλακωπή I) παρουσιάζονται νέοι τύποιαγγείων, όπως ο ασκός και ο κέρνος. Η γραπτή διακόσμηση υποκατέστησε βαθμιαία τηνεγχάρακτη. Το λεπτόκοκκο, λευκό μάρμαρο των Κυκλάδων χρησιμοποιήθηκε πολύνωρίς για την κατασκευή αγγείων. Δείγματα αυτής της τεχνικής αποτελούν οι μικρέςορθογώνιες παλέτες για την τοποθέτηση των χρωμάτων, κυλινδρικές πυξίδες καιποτήρια, μικρές φιάλες και κρατηρίσκοι με κωνικό πόδι· αργότερα κατασκευάζονταν κομψότερα αγγεία (κύλικες και ζωόμορφα), ενώ χρησιμοποιήθηκαν και άλλοι λίθοι γιατην κατασκευή αγγείων.
Οι Κυκλαδίτες διέπρεψαν επίσης στη μεταλλοτεχνία και στη
μικροτεχνία (εργαλεία, αργυρές καρφίτσες, διαδήματα, περιδέραια από χάντρες ήκοχύλια). Παραστάσεις με κυνήγια ή χορούς και άλλες σκηνές της καθημερινής ζωής έχουν βρεθεί χαραγμένες σε πλάκες ή σε βράχους (Κορφή τ’ Αρωνιού, Νάξος). Όμως, το κυριότερο δημιούργημα του πρωτοκυκλαδικού πολιτισμού είναι τα θαυμάσια μαρμάρινα ειδώλια.
Η παραγωγή τους συνεχίστηκε αδιάκοπα σε όλη τη διάρκεια της 3ης
χιλιετίας π.Χ. Εντελώς σχηματικά στην αρχή, εξελίχθηκαν σε θαυμάσιες πλαστικές δημιουργίες παράλληλα με την αύξηση της πείρας των τεχνιτών και της τελειοποίησηςτων εργαλείων και των τεχνικών. Τα απλοϊκά σχηματικά (που όμως παραδοσιακάεξακολουθούσαν να παράγονται και σε νεότερες περιόδους) εξελίχθηκαν στα λεγόμενα βιολόσχημα αγάλματα. Με την πάροδο του χρόνου άρχισαν να εμφανίζονται πιονατουραλιστικές μορφές, όπου αποδόθηκαν λεπτομέρειες του σώματος, χαρακτηριστικάτου προσώπου κλπ. Τα πιο πολλά αποδίδουν γυναικείες μορφές, μερικές φορές σεκατάσταση εγκυμοσύνης, μετωπικές και δισδιάστατες· οι ανδρικές μορφές περιορίζονταισε πολεμιστές ή αρχηγούς. Αργότερα, όταν οι τεχνίτες είχαν πια υποτάξει το υλικό τους και κινούνταν στις τρεις διαστάσεις του χώρου, προέκυψαν συμπλέγματα και θαυμάσιες δημιουργίες, όπως ο αρπιστής από την Κέρο και ο αυλητής του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου. Τα θαυμάσια αυτά δημιουργήματα αποτελούν ορισμένα από τα παλαιότερα γλυπτά της Ευρώπης, ενώ η ερμηνεία και η χρησιμότητά τους παραμένουν ασαφείς.

Πηγή: http://diocles.civil.duth.gr/links/home/database/kykladon/pr30al.pdf


Σταυρούλα Κατσικοπούλου


ΑΓΓΕΙΑ


Πρωτοκυκλαδικό μαρμάρινο ζωόμορφο αγγείο, Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης


ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΚΥΚΛΑΔΙΚΩΝ ΑΓΓΕΙΩΝ



ΥΛΙΚΟ
02.jpg

Οι Κυκλαδίτες ήταν σπουδαίοι τεχνίτες. Έφτιαξαν εργαλεία. Μ' αυτά σκάλιζαν το λευκό μάρμαρο και έφτιαξαν αγγεία.Το μάρμαρο το έπαιρναν από τη Πάρο τη Νάξο.

Τα πήλινα αγγεία που κατασκεύαζαν τα ζωγράφιζαν με ωραία σχέδια και είχαν σχήματα ζώων και τηγανιού, αυτά ονομάζονται τηγανόσχημα.

Δούλευαν το ασήμι και το χαλκό και κατασκεύαζαν κοσμήματα-καρφίτσες, βραχιόλια, δαχτυλίδια, περιδέραια με κοχύλια και πέτρινες χάντρες.


ΧΡΩΜΑ

Παρά το γεγονός ότι τα μαρμάρινα κυκλαδικά ειδώλια και αγγεία εντυπωσιάζουν σήμερα με τη σχεδόν διάφανη λευκότητα του υλικού τους, γνωρίζουμε ότι οι Κυκλαδίτες αγαπούσαν το χρώμα και το χρησιμοποιούσαν εκτενώς στις δημιουργίες τους είτε για πρακτικούς είτε για συμβολικούς λόγους. Ίχνη χρωστικών ουσιών διατηρούνται σήμερα τόσο σε μαρμάρινα αντικείμενα όσο και σε πήλινα αγγεία και οστέινα εργαλεία και η μελέτη τους γίνεται με μακροσκοπικές μεθόδους, χημικές αναλύσεις και φωτογραφικές αποτυπώσεις με υπεριώδη ακτινοβολία.
Τα χρώματα που χρησιμοποιούσαν οι Κυκλαδίτες ήταν κυρίως το κόκκινο και το γαλάζιο και, σπανιότερα, το πράσινο και το μαύρο. Τα χρώματα ήταν ορυκτά και προέρχονταν:

- το κόκκινο από οξείδια του σιδήρου (αιματίτη), ερυθρή ώχρα ή κιννάβαρι (θειούχο υδράργυρο), υλικό που δεν εντοπίζεται στο Αιγαίο και πιθανότατα εισαγόταν από τα Βαλκάνια ή την Μικρά Ασία
- το γαλάζιο από αζουρίτη (ανθρακικό χαλκό)
- το πράσινο από μαλαχίτη ή υδροξείδιο του αζουρίτη
- το μαύρο συναντάται σπάνια και πιθανόν προέρχεται από οξείδωση κάποια άλλης χρωστικής, ίσως του αζουρίτη.


external image cinabarsm.jpg external image azuritesm.jpg
Ερυθρή ώχρα Αζουρίτης


ΣΧΗΜΑ

external image 01524601.jpg
Μαρμάρινη σφαιρική πυξίδα

external image tiganosximo.jpgΤηγανόσχημα

Ένα ακόμη εντυπωσιακό σχήμα Κυκλαδικού αγγείου είναι η λεγόμενη "καντήλα ", ένα δοχείο με σφαιρικό σώμα, κωνικό πόδι και ψηλό, κυλινδρικό λαιμό. Γύρω από το σώμα τους φέρουν τέσσερις διάτρητες προεξοχές από τις οποίες το αγγείο θα μπορούσε να κρεμαστεί από την οροφή ή το κλαδί ενός δένδρου.

ΘΕΜΑ
02.jpg kosmim.gif 03.jpg05.jpg

Οι Κυκλαδίτες μαθαίνουν από το Μινωικό πολιτισμό - γύρω στα 1500 π.χ. - να ζωγραφίζουν σπουδαίες παραστάσεις με ζώα, πουλιά, ψάρια, φυτά, λουλούδια,ψαράδες, παιδιά που παίζουν και ναυτικές εκστρατείες.

Ζωγραφίζουν σπουδαίες τοιχογραφίες με θέμα: "Ο Ψαράς", "Οι Πυγμάχοι", "Η Άνοιξη", οι οποίες αποτελούν μοναδικά δείγματα Κυκλαδικής τέχνης.*

*Πηγή: http://www.istoriatexnis.1sweethost.com/aigaios.htm


ΣΗΜΑΣΙΑ

Οι αρχαιολόγοι έφεραν στο φως με τις ανασκαφές έργα τέχνης και κτερίσματα- διάφορα αντικείμενα που τοποθετούσαν κοντά στους ανθρώπους που πέθαιναν- που βρίσκονται τώρα σε διάφορα Μουσεία.

Ο Κυκλαδικός πολιτισμός άφησε σε μας ανεκτίμητους θησαυρούς και μια μεγάλη κληρονομιά που πρέπει να την φυλάμε σαν τα μάτια μας.



ΜΑΘΑΙΝΟΥΜΕ ΠΑΙΖΟΝΤΑΣ


Στη σελίδα :

http://www.cycladic.gr/frontoffice/portal.asp?cpage=NODE&cnode=16&clang=0

παίζουμε και μαθαίνουμε για το Κυκλαδίτικο Πολιτισμό.